Śluzy dla rowerów - jak z nich korzystać?
16 września 2013

mala fotka

Mimo, że formalnie jest to podobno niemożliwe, coraz więcej zarządców dróg w Polsce zaczyna stosować śluzy dla rowerów, wprowadzone do polskiego prawa nowelą ustawy Prawo o Ruchu Drogowym z 2011 roku (D.U.2011.92.530). Najwyższy czas przedstawić zasady używania tych udogodnień.

Po pierwsze - jest kilka rodzajów śluz. Niektóre można stosować wyłącznie na skrzyżowaniach z sygnalizacją świetlną, pozostałe - także na skrzyżowaniach zwykłych bez sygnalizacji a jedynie z ustalonym znakami pierwszeństwem.

Po drugie - śluza nie jest odrębnym, samodzielnym znakiem drogowym, lecz kombinacją istniejących znaków poziomych. Poniżej omawiamy dwa podstawowe rodzaje, które już pojawiły się w Polsce, a na schematycznym rysunku przedstawiamy manewry, jakie powinien wykonać rowerzysta.

Po trzecie - podstawą prawną jest art. 33 ust. 1a ustawy Prawo o Ruchu Drogowym o treści:
"Kierujący rowerem może zatrzymać się w śluzie rowerowej obok innych rowerzystów. Jest obowiązany opuścić ją, kiedy zaistnieje możliwość kontynuowania jazdy w zamierzonym kierunku i zająć miejsce na jezdni zgodnie z odpowiednio art. 33 ust. 1 lub art. 16 ust. 4 i 5."

Co ważne: kierujący rowerem jedynie może (a nie musi!) korzystać ze śluzy, może stać obok innych rowerzystów i ma obowiązek opuścić śluzę kiedy zacznie być nadawany sygnał zielony lub jeśli na poprzecznej drodze z pierwszeństwem nie jadą pojazdy (chodzi po prostu o to, żeby rowerzysta nie blokował skrzyżowania innym pojazdom).

 



Śluza klasyczna (typu 1, na schematycznym szkicu przedstawiona na wlocie A - po lewej stronie) służy do jazdy na wprost lub skrętu w lewo z zatrzymania na sygnalizacji świetlnej. Składa się z dwóch linii zatrzymań P-14 na wlocie skrzyżowania z sygnalizacją świetlną. Pierwsza linia (bliżej skrzyżowania) jest przeznaczona dla rowerzystów. Samochody muszą zatrzymać się wcześniej, przed drugą linią położoną 3-5 metrów dalej od skrzyżowania. Pośrodku śluzy powinien znajdować się znak poziomy P-23 "rower". Rowerzyści wjeżdżają do śluzy pasem ruchu dla rowerów lub jezdnią na zasadach ogólnych.

UWAGA! Śluza klasyczna "pracuje" czy też "działa" WYŁĄCZNIE przy nadawanym sygnale czerwonym - bo linie zatrzymań P-14 z których się składa obowiązują wyłącznie przy nadawanym sygnale czerwonym właśnie. Na sygnale zielonym rowerzyści jadą przez skrzyżowanie tak, jakby śluza w ogóle nie istniała (bo w istocie wówczas "nie istnieje" - zależy od sygnału nadawanego przez sygnalizację świetlną, tak jak linia P-14 która ją wyznacza).

Sposób użycia śluzy typu 1:
Rowerzyści zbliżający się do skrzyżowania na sygnale czerwonym którzy zamierzają skręcić w lewo powinni w śluzie zatrzymać się jak najbliżej jej lewej krawędzi (czyli - zgodnie z art. 22 ust. 2 pkt. 2 ustawy Prawo o Ruchu Drogowym). Rowerzyści jadący na wprost powinni zatrzymywać się pośrodku śluzy, robiąc miejsce rowerzystom zamierzającym skręcić w prawo przy prawej krawędzi (chyba, że skręt w prawo odbywa się z odrębnego pasa ruchu do prawoskrętu poza śluzą - wówczas ustawiają się przy prawej krawędzi śluzy, ale jeśli także w tym przypadku ustawią się pośrodku, to ułatwią manewrowanie rowerzystom, którzy dopiero dojeżdżają do śluzy; takie ustawienie jest zgodne z przepisami i bezpieczne).

Rowerzyści zbliżający się do skrzyżowania podczas nadawania sygnału zielonego mogą skręcić w lewo (z wlotu A we wlot B) na dwa sposoby: albo "normalnie" (zgodnie z art. 22 ust. 2 pkt. 2 ustawy prawo o Ruchu Drogowym), zbliżając się do osi jezdni lub jej lewej krawędzi (jeśli uznają że jest to bezpieczne i wygodne) - albo korzystając ze śluzy typu 2 (patrz poniżej). Podczas nadawania sygnału zielonego śluza typu 1 nie działa.

UWAGA! Zgodnie z art. 33 ust. 1a ustawy Prawo o Ruchu Drogowym rowerzyści w śluzie mogą zatrzymać się obok siebie. Właśnie na tym polega istota śluzy, że może w niej stać obok siebie (tyralierą) pięciu czy dziesięciu rowerzystów.

Kiedy zaczyna być nadawany sygnał zielony, wszyscy rowerzyści znajdujący się w śluzie są zobowiązani niezwłocznie opuścić ją w zamierzonych kierunkach. Rowerzyści co prawda ruszają jednocześnie jadąc obok siebie, ale powinni zjechać do jednego rzędu, w miarę potrzeby wyprzedzając się nawzajem (mówi o tym przywołany powyżej art. 33 ust. 1a ustawy). Jeśli ustawili się w śluzie w sposób opisany powyżej, nie dojdzie do żadnych kolizji. Kierowcy samochodów widzą rowerzystów przed sobą i ruszają w drugiej kolejności, w miarę jak śluza zostaje opuszczona przez rowerzystów.

Śluza typu 2 (tylko do lewoskrętu) przedstawiona na schematycznym szkicu na wlocie D (na dole rysunku) działa zupełnie inaczej. Służy do skrętu w lewo na skrzyżowaniu z sygnalizacją świetlną przy nadawanym sygnale zielonym lub z wlotu z pierwszeństwem wynikającym ze znaku D-1 ("droga z pierwszeństwem").

Umożliwia uniknięcie niebezpiecznego manewru wynikającego z art. 22 ust. 2 pkt. 2 ustawy, stanowiącego że kierujący pojazdem skręcającym w lewo musi zbliżyć się do osi jezdni lub na drodze jednokierunkowej - do jej lewej krawędzi. W przypadku dróg z wieloma pasami ruchu na wlocie z nadawanym sygnałem zielonym lub pierwszeństwem, kiedy na sąsiednich pasach ruchu samochody jadą wielokrotnie szybciej niż rowerzysta, manewr ten jest nie tylko niewygodny i trudny, ale wręcz bardzo niebezpieczny.

Śluza typu 2 występuje w kilku wariantach. Jej przykład jest przedstawiony na zdjęciu powyżej. Zwykle składa się ze znaku poziomego P-23 "rower" ze strzałką kierunkową P-8b z grotem zwróconym w lewo, w stronę skrzyżowania. Znaki P-23 i P-8b są zorientowane w kierunku z którego nadjeżdżają rowerzyści zatrzymujący się w śluzie (zatem poprzecznie do wlotu na którym są umieszczone). Między znakiem P-23 "rower" a skrzyżowaniem znajduje się linia zatrzymań P-12 ("stop"). Śluza typu 2 może również być częścią przejazdu dla rowerzystów (znak P-11) wyznaczonego w przedłużeniu pasa ruchu dla rowerów na skrzyżowaniu. Przejazd musi wówczas być odpowiednio poszerzony.

UWAGA: obecnie (wrzesień 2013 roku) przepisy wykonawcze do ustawy Prawo o Ruchu Drogowym (rozporządzenia) nie podają obowiązującego wzoru śluzy dla rowerów i możliwe są różne rozwiązania.

Sposób użycia śluzy typu 2:
Jadąc drogą z pierwszeństwem lub wjeżdżając na skrzyżowanie na sygnale zielonym (z wlotu A na szkicu)  rowerzysta porusza się jakby jechał na wprost (w kierunku wlotu C po prawej stronie), ale zatrzymuje się w śluzie na prawym wlocie skrzyżowania (wlot D w dolnej części rysunku) przed pojazdami stojącymi na nim na sygnale czerwonym lub podporządkowaniu. W śluzie oczekuje na sygnał zielony dla kierunku w którym obecnie zamierza jechać (na wprost, czyli - w stosunku do kierunku z którego nadjechał - w lewo, czyli we wlot B w górnej części rysunku) a jeśli nie ma sygnalizacji świetlnej - ustępuje pierwszeństwa wszystkim pojazdom poruszającym się na kierunku z którego nadjechał (A-C i C-A).

WAŻNE: nie ma obowiązku korzystania ze śluzy dla rowerów. Jeśli rowerzysta uzna, że warunki na drodze pozwalają na wygodny i bezpieczny skręt w lewo bez zatrzymywania się w niej - może to uczynić zgodnie z art. 22 ust. 2 pkt. 2 ustawy (zbliżając się do osi jezdni lub lewej krawędzi jezdni drogi jednokierunkowej) i nie musi korzystać ze śluzy typu 2. Jeśli na wlocie A na szkicu jest nadawany sygnał czerwony, to łatwiej będzie skręcić w lewo ustawiając się w śluzie klasycznej (typu 1). Śluza typu 2 jest wykorzystywana przede wszystkim gdy rowerzysta wjeżdżający na skrzyżowanie jest stale wyprzedzany przez szybko jadące na wprost pojazdy (np. na wlocie A jest nadawany sygnał zielony albo jest to wlot z pierwszeństwem). Na wlotach podporządkowanych problem skrętu w lewo nie występuje: wszystkie pojazdy muszą się zatrzymać lub przynajmniej zmniejszyć prędkość w celu ustąpienia pierwszeństwa.

Marcin Hyła

 
lista pozostałych artykułów w dziale wiadomości > wiadomości : > aktualności
  1. <<
  2. 1 - 12 |
  3. 13 - 24 |
  4. 25 - 36 |
  5. 37 - 48 |
  6. 49 - 56 |
  7. >>
  1. Medialne zamieszanie z przepisami?
  2. Będzie nowelizacja kolejnych rozporządzeń?
  3. Relacja z IV Ogólnopolskiego Kongresu Rozwoju Ruchu Rowerowego
  4. IV Kongres Rowoju Ruchu Rowerowego
  5. Rowerem w nowy, 2016 rok
  6. Dwadzieścia lat Miast dla Rowerów
  7. Rowerem na wybory
  8. Pozytywna korba rowerowa dla Ewy Wolak
  9. Nowelizacja kluczowych rozporządzeń rowerowych - co się zmienia?
  10. Domyka się cykl wielkich zmian przepisów dotyczących rowerzystów
  11. Debata na temat polityki rowerowej stolicy
  12. Wielkie przejazdy rowerowe w niedzielę, 14.06.2015
login
logos